Κείμενο της Συνέλευσης Χανίων του Ελληνικού Κοινωνικού Φόρουμ (Ιούνιος 2003)
Η ΒΑΣΗ ΤΗΣ ΣΟΥΔΑΣ: Καθεστώς - Ρόλος – Συνέπειες
Η ΒΑΣΗ ΤΗΣ ΣΟΥΔΑΣ: Καθεστώς - Ρόλος – Συνέπειες
Η βάση της Σούδας είναι σήμερα η μοναδική αμιγώς αμερικανική βάση στην Ελλάδα, μετά το κλείσιμο των βάσεων του Ελληνικού, της Νέας Μάκρης και των Γουρνών Ηρακλείου. Αποτελεί τη σημαντικότερη βάση των Αμερικάνων στη Μεσόγειο και έχει στρατηγική σημασία για τα ιμπεριαλιστικά τους σχέδια στην περιοχή με τα πλούσια κοιτάσματα πετρελαίου. Η Κρήτη, το αβύθιστο αεροπλανοφόρο στη καρδιά της Μεσογείου, προσφέρεται ως ορμητήριο του Αμερικάνικου στόλου για επιχειρήσεις σε οποιαδήποτε κατεύθυνση.
Η βάση της Σούδας συνδέεται επιχειρησιακά με τις Αγγλικές βάσεις της Κύπρου και μαζί με τις εγκαταστάσεις ραντάρ στη Ζήρο Λασιθίου αποτελεί έναν ενιαίο ιστό με τη βάση στο Ινσιρλίκ της Τουρκίας και τις αμερικάνικες βάσεις στη Γερμανία.
Η Κρήτη αποτελεί την επιθετική αιχμή του ιμπεριαλιστικού δόρατος και όχι μόνο. Οι βάσεις της Σούδας αποτελούν μέρος του παγκόσμιου δικτύου αμερικανικών διευκολύνσεων, που τους εξασφαλίζει δυνατότητα επέμβασης σε οποιοδήποτε σημείο του πλανήτη. Οι Αμερικανοί με τον κυνισμό που τους διακρίνει, δεν κρύβουν την τεράστια σημασία που έχει γι’ αυτούς η Κρήτη. Αυτό προκύπτει από σωρεία δηλώσεων που έχουν κάνει κατά καιρούς αμερικάνοι αξιωματούχοι, με αποκορύφωμα την θρασύτατη δήλωση του διοικητή της βάσης Ηρακλείου το 1973, ότι η Κρήτη αποτελεί το 51ο αστέρι της αστερόεσσας.
Στα Χανιά όμως δεν είναι μόνο η βάση της Σούδας, αλλά ένα ολόκληρο αμερικανονατοϊκό σύμπλεγμα που έχει στρατιωτικοποιήσει πλήρως την περιοχή του Ακρωτηρίου και του όρμου της Σούδας.
Το στρατιωτικό αυτό σύμπλεγμα αποτελείται:
- Από την αμερικάνικη αεροπορική βάση στο Μουζουρά.
- Από το Νατοϊκό πεδίο βολής Κρήτης (NAMFI) στο Ακρωτήρι.
- Από τη ναυτική βάση στο Μαράθι, περιλαμβανομένου του κρηπιδώματος Κ-14, για τον ελλιμενισμό πυρηνοκίνητων αεροπλανοφόρων και υποβρυχίων.
- Και από τις εγκαταστάσεις αποθήκευσης καυσίμων και πυρομαχικών (ΝΑΤΟ) σε υπόγειες στοές στο Μαράθι, όπου πιθανόν είναι αποθηκευμένα και πυρηνικά όπλα.
H αεροπορική βάση της Σούδας κατασκευάστηκε, με βάση το «νόμο περί στρατιωτικών ευκολιών» που υπογράφηκε το 1953 μαζί με την αεροπορική βάση του Ελληνικού, τη βάση ναυτικών επικοινωνιών στη Νέα Μάκρη και τη βάση τηλεπικοινωνιών στις Γούρνες Ηρακλείου που ήταν οι 4 καθαρά αμερικάνικες βάσεις.
Οι δραστηριότητες και αποστολές της βάσης της Σούδας περιγράφονται για πρώτη φορά στη συμφωνία του 1983 που υπέγραψε η κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ (νόμος 1403/83) και συμπυκνώνουν παλιότερες διμερείς, απόρρητες ή μη, διευθετήσεις μεταξύ ΗΠΑ και Ελλάδας.
Μετά το κλείσιμο των βάσεων του Ελληνικού και των Γουρνών Ηρακλείου, οι δραστηριότητές τους μεταφέρθηκαν κι αυτές στη Σούδα, όπως προβλεπόταν στις συμφωνίες.
Έτσι σήμερα οι επιχειρησιακές δυνατότητες της αεροπορικής βάσης της Σούδας είναι οι ακόλουθες
- Λειτουργίες πτήσεων, συντήρηση και υποστήριξη των αεροσκαφών ναυτικής συνεργασίας. Έχει παραχωρηθεί ο βόρειος βρόχος του πολεμικού αεροδρομίου Σούδας, έκταση και υποδομή για πλήρη υποστήριξη.
- Στάθμευση, διεξαγωγή πτήσεων, συντήρηση και υποστήριξη των αεροσκαφών ηλεκτρονικής αναγνώρισης (κατασκοπείας) και επεξεργασία των στοιχείων στο έδαφος, αναγνώριση δηλαδή όλων των ηλεκτρονικών εκπομπών στη περιοχή, καταγραφή τους και επεξεργασία σε ειδική τράπεζα πληροφοριών.
- Λειτουργίες πτήσεων, συντήρηση και υποστήριξη αερομεταφορών, περιλαμβανομένων αεροσκαφών ανεφοδιασμού. Η Σούδα αποτελεί τη σημαντικότερη βάση για τα αεροσκάφη τάνκερ για τον ανεφοδιασμό εν πτήσει των αεροσκαφών του 6ου στόλου, των βαρέων βομβαρδιστικών Β-52 και άλλων αεροσκαφών παρακολούθησης.
- Χρησιμοποίηση του αεροδρομίου σαν εναλλακτικού για τα αεροσκάφη των αεροπλανοφόρων, σε περιπτώσεις ανάγκης.
- Εναποθήκευση, συντήρηση και συναρμολόγηση ναρκών. Οι αμερικάνοι, διατηρούν πάντα ένα απόθεμα ναρκών στη Σούδα για τις επιχειρησιακές ανάγκες του 6ου Στόλου.
- Εναποθήκευση και συντήρηση συμβατικών πυρομαχικών. Υπάρχουν αποθήκες πυρομαχικών όπου έχουν αποθηκευτεί πυρομαχικά για τις ανάγκες των αεροσκαφών, που επιχειρούν από τα αεροπλανοφόρα
- Επικοινωνίες. Οι αμερικάνοι διαθέτουν στη βάση της Σούδας ασύρματες επικοινωνίες για να επικοινωνούν με τα πλοία και αεροσκάφη του 6ου στόλου. Έρευνα, ανάλυση και διαβίβαση στοιχείων που λαμβάνουν από δορυφόρους. Υπηρεσίες ραδιοφώνου και τηλεόρασης. Οι Ελληνικές κυβερνήσεις έχουν διαθέσει επαρκείς συχνότητες για την αποστολή της αεροπορικής βάσης.
- Δραστηριότητες διοικητικής και εφοδιαστικής υποστήριξης. Η βάση χρησιμοποιείται σαν ενδιάμεσος σταθμός για τον εφοδιασμό του αμερικάνικου στόλου σε υλικά και μέσα που μεταφέρονται με αεροσκάφη στα αεροπλανοφόρα ή με ελικόπτερα στα άλλα πλοία. Ακόμα και για τις ανάγκες του προσωπικού, η Σούδα αποτελεί τον ενδιάμεσο σταθμό και υπάρχουν γι’ αυτό το σκοπό εγκαταστάσεις στρατωνισμού.
Η λειτουργία του άρχισε το 1967, εκπαιδεύοντας προσωπικό του ΝΑΤΟ σε πυραυλικά συστήματα εδάφους – εδάφους και εδάφους – αέρος τύπου ΛΑΝΣ, ΧΩΚ, ΝΙΚΗ και σε αντιαεροπορικά συστήματα. Τα τελευταία χρόνια τα παλιά και ξεπερασμένα συστήματα έχουν αντικατασταθεί με τα σύγχρονα Rolland, Sting, Naval και Patriot . Επί 36 ολόκληρα χρόνια το Πεδίο Βολής Κρήτης λειτουργεί αδιάκοπα έχοντας προκαλέσει τεράστια μόλυνση στην περιοχή, ενώ εκατοντάδες βλήματα και υπολείμματα βλημάτων βρίσκονται διάσπαρτα, ακόμα και στα χωράφια του Ακρωτηρίου με ολέθριες συνέπειες για το περιβάλλον και την υγεία των κατοίκων της περιοχής.
Ήδη από τη δεκαετία του ’50, στα πλαίσια της ένταξης της χώρας στο ΝΑΤΟ έχει δημιουργηθεί στον κόλπο της Σούδας, το λεγόμενο συγκρότημα Σούδας (Suda Bay complex–Crete) που περιλαμβάνει τη «Διεύθυνση πυρομαχικών ΝΑΤΟ», δηλαδή αποθήκες πυρομαχικών, τη «Διεύθυνση Καυσίμων ΝΑΤΟ», δηλαδή αποθήκες καυσίμων, βάση ανεφοδιασμού πλοίων και βάση στο Μαράθι με ειδική προβλήτα για εκφόρτωση και αποθήκευση πολεμικού υλικού στις αποθήκες που βρίσκονται εκεί. Οι εγκαταστάσεις αυτές εξυπηρετούν κατά πρώτο λόγο το αμερικάνικο ναυτικό και δευτερευόντως τα άλλα κράτη – μέλη του ΝΑΤΟ.
Το κρηπίδωμα Κ-14 ήταν μια παλιά προβλήτα που χρησιμοποιούσε το αμερικάνικο, βρετανικό και ελληνικό πολεμικό Ναυτικό, στα πλαίσια της κοινής υποδομής του ΝΑΤΟ, για ανεφοδιασμό των πλοίων σε καύσιμα και πυρομαχικά. Μετά την ανάπτυξη των Βρετανικών βάσεων στη Κύπρο, οι Βρετανοί αποσύρθηκαν από το τομέα των πυρομαχικών και κράτησαν το 6% του ποσοστού των καυσίμων των αποθηκών, οι Αμερικάνοι το 70% και το Ελληνικό Ναυτικό το 24%.
Το 1994 υπογράφηκε νέα συμφωνία από τον τότε διοικητή ναυτικών δυνάμεων των ΗΠΑ στην Ευρώπη και τον αρχηγό ΓΕΝ, που αντιπροσώπευαν τις κυβερνήσεις ΗΠΑ και Ελλάδας. Ήταν η συμφωνία που έψαχνε στα αρχεία του Υπουργείου Εξωτερικών, ο υφυπουργός Λοβέρδος για να ενημερωθεί, όπως ομολόγησε ο ίδιος στη Βουλή. Η συμφωνία προβλέπει την παραχώρηση στρατιωτικών διευκολύνσεων στην «ασφαλέστερη βάση της Μεσογείου» όπως χαρακτηρίζουν το κόλπο της Σούδας οι αμερικανοί.
Στη συμφωνία δε γίνεται λόγος για ΝΑΤΟϊκές δυνάμεις, παρά μόνο για χρήση του κρηπιδώματος από αμερικανικά πολεμικά πλοία. Μετά την ανακατασκευή του το Κ-14 έχει μήκος 300 μέτρα, πλάτος 100 και χρησιμοποιείται για τον ελλιμενισμό αμερικάνικων πυρηνοκίνητων αεροπλανοφόρων και υποβρυχίων, τα οποία συχνά πηγαινοέρχονται τα τελευταία χρόνια, αφήνοντας στη θάλασσα τα πυρηνικά τους απόβλητα. Στην ουσία το Κ-14 ανήκει στους αμερικανούς και είναι αυτοί που δίνουν άδεια για τον ελλιμενισμό άλλων ΝΑΤΟϊκών σκαφών.
Κατά τα άλλα το Ελληνικό Ναυτικό είναι υπεύθυνο για τον έλεγχο, τη λειτουργία, τη συντήρηση και την ασφάλεια της εγκατάστασης. Δηλαδή και τους φυλάμε και πληρώνουμε και τα έξοδα συντήρησης!!
Μετά την 11η Σεπτεμβρίου, το λιμάνι της Σούδας ορίστηκε ως κέντρο προκεχωρημένου ανεφοδιασμού του ΝΑΤΟ. Μέσα σε ένα εξάμηνο από την 11η Σεπτεμβρίου πέρασαν από τη Σούδα πάνω από 450 νατοϊκά πολεμικά πλοία, αναφέρει σε ανακοίνωσή του ο διοικητής του Ναυστάθμου Κρήτης και συνεχίζει: «το γεγονός αυτό έκανε κι εμάς (δηλαδή την ελληνική κυβέρνηση) να προγραμματίσουμε και να εκτελέσουμε αρκετά έργα, ιδιαίτερα στην περιοχή Μαράθι, με σκοπό να υποστηρίξουν όλα αυτά τα πλοία που καταφθάνουν, σε καύσιμα και γενικότερα θέματα ανεφοδιασμού», και πρόσθεσε με περηφάνια: «έτσι η Σούδα αυτή τη στιγμή έχει μια μεγάλη ανάπτυξη και δεν είναι περίεργο που ο πρόεδρος των ΗΠΑ, μιλώντας πρόσφατα στην ομογένεια, αναφέρθηκε στη Σούδα της Κρήτης. Δεν είναι τυχαίο. Είναι απόρροια όλων αυτών των ενεργειών και του πόσο νευραλγικός είναι ο κόλπος της Σούδας για όλη την Ευρώπη», κατέληξε γεμάτος «εθνική υπερηφάνεια» ο κύριος διοικητής..
Είναι πάντως γεγονός ότι οι Αμερικανοί ακόμα και δια στόματος του προέδρου τους, σε κάθε ευκαιρία τονίζουν δημόσια και απροκάλυπτα, την τεράστια σημασία που έχει γι’ αυτούς και τα σχέδιά τους, η βάση της Σούδας. Μόλις την προηγούμενη βδομάδα μάθαμε ότι στη Σύνοδο των υπουργών άμυνας του ΝΑΤΟ, αποφασίστηκε, στα πλαίσια του παγκοσμιοποιημένου ΝΑΤΟ, η αναδιάταξη των στρατηγείων και η ίδρυση ναυτικού στρατηγείου στη Σούδα.
Το 2001 οι αμερικανοί απαίτησαν και η κυβέρνηση Σημίτη δέχτηκε την υπογραφή νέας συμφωνίας για το νομικό καθεστώς των αμερικάνικων δυνάμεων στην Ελλάδα. Η Συνολική Τεχνική Συμφωνία όπως ονομάστηκε υπογράφηκε τον Ιούνιο του 2001 στις Βρυξέλλες από τους Υπουργούς Εξωτερικών Παπανδρέου και Πάουελ.
Με την υπογραφή της συμφωνίας αυτής η ελληνική κυβέρνηση εκτός του ότι διαιωνίζει το καθεστώς της υποτέλειας και διασφαλίζει την ασύδοτη και έξω από τους νόμους του Ελληνικού κράτους παρουσία των αμερικάνικων στρατιωτικών δυνάμεων στο ελληνικό έδαφος με τα διάφορα προνόμια (ετεροδικία, φοροαπαλλαγές, ατέλειες), αποδέχεται ερήμην του ελληνικού λαού, ότι η βάση της Σούδας είναι στρατιωτικό κρατίδιο και μακρινό σύνορο των ΗΠΑ.
Συγκεκριμένα στο άρθρο 3 αναφέρονται επί λέξει τα εξής: «η ευκολία των ΗΠΑ στην αεροπορική βάση της Σούδας στην Κρήτη μπορεί να χρησιμοποιείται ως σημείο εισόδου και εξόδου από τα στρατιωτικά αεροσκάφη, εφόδια και συνδεόμενο προσωπικό των ΗΠΑ, κατά την εκτέλεση αποστολών εγκεκριμένων από την Ελλάδα». Εγκεκριμένων από την Ελλάδα; Ε, όχι δα να τους υποβάλλουμε τους ανθρώπους σε τέτοια ταλαιπωρία!! Ήδη από τον πόλεμο κατά του Αφγανιστάν, η κυβέρνηση Σημίτη έχει δώσει μόνιμη άδεια για μεταστάθμευση απεριόριστου αριθμού πολεμικών αεροσκαφών στη βάση της Σούδας, ενώ έχει διαθέσει τον ελληνικό εναέριο χώρο για να περνούν όποτε θέλουν και σε απεριόριστο αριθμό τα αμερικάνικα αεροπλάνα με ελάχιστο έως μηδενικό χρόνο προειδοποίησης. Σύμφωνα λοιπόν με το άρθρο αυτό οι αμερικανοί μπορούν να μπαινοβγαίνουν ελεύθερα στη χώρα από τη Σούδα, σα να μην είναι ελληνικό έδαφος και χωρίς να δίνουν λογαριασμό. Δηλαδή είναι έδαφος των ΗΠΑ και δε χρειάζονται διατυπώσεις!! Πρόκειται για κατάλυση κάθε έννοιας εθνικής κυριαρχίας κατά παράβαση του Συντάγματος.
Η χρήση της βάσης της Σούδας (αλλά και των άλλων αμερικάνικων βάσεων πριν να κλείσουν) στις επεμβάσεις και στους ιμπεριαλιστικούς πολέμους των αμερικανών εναντίον των λαών της περιοχής, έχει τη δική της μακρά ιστορία, που εκτός των άλλων αναδεικνύει την εμπλοκή της χώρας και την πλήρη υποταγή των ελληνικών κυβερνήσεων στα σχέδια των αμερικάνων.
Στους δύο Αραβοϊσραηλινούς πολέμους το 1967 και το 1973 η Σούδα παίζει ενεργό ρόλο στην υποστήριξη του Ισραήλ ανεφοδιάζοντας τα αμερικανικά πλοία, μεταξύ των οποίων και το αεροπλανοφόρο Αμέρικα. Ενώ η αερογέφυρα σωτηρίας που είχαν στήσει οι αμερικάνοι μέσω Αζορών, Γιβραλτάρ και Σούδας έφτανε στο Ισραήλ. Η Νέα Μάκρη και οι Γούρνες Ηρακλείου συνέδεαν το Πεντάγωνο με το στόλο των ΗΠΑ στη Μεσόγειο. Χάρη στις βάσεις διασώθηκε τότε το Ισραήλ.
Λίγο αργότερα ο τότε αμερικανός υπουργός άμυνας δήλωνε: «οι ΗΠΑ κρατούν τη Θέση τους στη Μέση Ανατολή, έχοντας το ένα πόδι στο Ισραήλ και το άλλο στη Κρήτη»
Το 1974, μετά την αποχώρηση της Ελλάδας από το ΝΑΤΟ, οι αμερικάνοι ανησυχούν ιδίως για τις βάσεις τους στην Κρήτη. Ο γερουσιαστής Τσλερτς σε ομιλία του στο Κογκρέσο έλεγε: «ακόμη κι αν χάσουμε την Ελλάδα, τουλάχιστον να μη χάσουμε τη Κρήτη».
Το καλοκαίρι του 1974 κατά τη διάρκεια της τουρκικής εισβολής στη Κύπρο οι βάσεις της Κρήτης χρησιμοποιήθηκαν για τον αποπροσανατολισμό των ελληνικών βομβαρδιστικών.
Στο βομβαρδισμό της Λιβύης το 1986 η βάση της Σούδας είχε τεθεί σε πολεμική ετοιμότητα για τον ανεφοδιασμό πλοίων και αεροσκαφών.
Στον πόλεμο του Κόλπου το 1991 η βάση της Σούδας παίζει πρωταγωνιστικό ρόλο. Από τη Σούδα ανεφοδιάζονται οι αμερικανικές δυνάμεις στο δρόμο για τον Περσικό. Σύμφωνα με στοιχεία της Υπηρεσίας Πολιτικής Αεροπορίας 200 συμμαχικά αεροπλάνα περνούν καθημερινά πάνω από τη Κρήτη. Λίγο αργότερα ο πατέρας Μπους επισκέφτηκε τη βάση για να συγχαρεί το προσωπικό για τη δουλειά που έκανε πριν και κατά τη διάρκεια του πολέμου. Στην τελετή που έγινε (παρουσία του Μητσοτάκη) δήλωσε τα εξής: «Από τις 2 Αυγούστου 1990 η Σούδα συντήρησε 97 πλοία, φόρτωσε και ξεφόρτωσε 13.000 τόνους, εξυπηρέτησε 31.000 πτήσεις και τροφοδότησε αεροσκάφη με 4.500 λίβρες υγρών καυσίμων. Λειτούργησε 24 ώρες το 24ωρο με εξουθενωτικούς ρυθμούς 300-400% πιο γρήγορα από τους κανονικούς».
Στην επίθεση στο Αφγανιστάν το 2001, η Σούδα αποτέλεσε το κόμβο επίγειου και ιπτάμενου ανεφοδιασμού. Αεροπλανοφόρα, υποβρύχια, φρεγάτες, αντιτορπιλικά και μισθωμένα εμπορικά πλοία χρησιμοποίησαν τις διευκολύνσεις της Ναυτικής βάσης. Σύμφωνα με στοιχεία που κατέθεσε το Ελληνικό Υπουργείο Άμυνας στη βουλή, συνολικά στη διάρκεια της επίθεσης πραγματοποιήθηκαν 67 ελλιμενισμοί και 3 επισκευές – συντηρήσεις πλοίων στη ναυτική βάση ενώ στην αεροπορική βάση έγιναν 575 πτήσεις και 155 ανεφοδιασμοί. Σύμφωνα με δημοσιεύματα εκείνης της εποχής στις υπόγειες αποθήκες της Σούδας υπήρχαν πυρηνικές νάρκες για αποκλεισμό εχθρικού στόλου στα περάσματα δυτικά και ανατολικά της Κρήτης, καθώς και αποθέματα χημικών αερίων, τα οποία προφανώς είναι ακόμα εκεί.
Κατά την πρόσφατη επίθεση των αμερικανοβρετανών κατά του λαού του Ιράκ, η Σούδα έπαιξε ρόλο – κλειδί, καθώς αποτέλεσε το βασικό προγεφύρωμα της ιμπεριαλιστικής στρατιωτικής μηχανής. Εν όψει του προαναγγελθέντος πολέμου, η βάση είχε τεθεί σε ετοιμότητα από το Σεπτέμβρη του 2002. Τα μέτρα ασφαλείας αυξήθηκαν, τα αποθέματα καυσίμων ενισχύθηκαν και κάθε είδους αμερικάνικα πολεμικά πλοία πηγαινοέρχονταν ασταμάτητα. Μεταξύ αυτών πυρηνοκίνητα αεροπλανοφόρα, υποβρύχια και μισθωμένα εμπορικά πλοία που ξεφόρτωναν χιλιάδες τόνους στρατιωτικό υλικό. Ανάλογη ήταν και η προετοιμασία στην αεροπορική βάση του Μουζουρά.
Σύμφωνα με τα λίγα στοιχεία που γνωρίζουμε μέχρι στιγμής, μόνο κατά το μήνα Φεβρουάριο, στη ναυτική βάση ελλιμενίστηκαν 86 πολεμικά πλοία διαφόρων τύπων, μεταξύ των οποίων 3 πυρηνοκίνητα αεροπλανοφόρα και 5 πυρηνοκίνητα υποβρύχια. Ο αερολιμενάρχης Χανίων σε πρόσφατη δήλωσή του, με αφορμή την παρ’ ολίγο σύγκρουση μεταξύ αμερικανικού πολεμικού αεροσκάφους και πολιτικού αεροπλάνου που μετέφερε τουρίστες στο αεροδρόμιο Χανίων, αποκάλυψε ότι στο διάστημα από 1 Γενάρη μέχρι 16 Απρίλη πραγματοποιήθηκαν στην αμερικανική βάση 1.406 πτήσεις αμερικάνικων πολεμικών αεροσκαφών.
Περισσότερα στοιχεία για τη δράση της Σούδας στην επίθεση κατά του Ιράκ και για την συμμετοχή της χώρας μας, θα περιμένουμε να μάθουμε από κάποια δήλωση αμερικανού αξιωματούχου, μαζί με τις ευχαριστίες των Αμερικανών προς την Ελληνική κυβέρνηση, για τη βοήθεια που τους παρείχε η χώρα μας.