5.4.08

Μάο Τσε Τουνγκ: Η δημοκρατική δικτατορία του λαού

(Γράφτηκε με την ευκαιρία της 28ης επετείου του Κομμουνιστικού Κόμματος Κίνας)

Την 1η Ιουλίου 1949, το Κομμουνιστικό Κόμμα Κίνας συμπληρώνει πια εικοσιοχτώ χρόνια ζωής. Το ίδιο όπως συμβαίνει στους ανθρώπους, ένα πολιτικό κόμμα έχει την παιδική του ηλικία, τη νεανική, την ηλικία της ωριμότητας του και τα γηρατειά του. Το Κομμουνιστικό Κόμμα Κίνας δεν είναι πια ένα παιδί, ούτε ένας έφηβος, αλλά ένας ώριμος άντρας. Όταν ένας άνθρωπος φθάσει στα γηρατειά του, πλησιάζει προς το τέλος του. Το ίδιο συμβαίνει για ένα πολιτικό κόμμα. Όταν θα εξαφανισθούν οι τάξεις, όλα τα όργανα της ταξικής πάλης, τα πολιτικά κόμματα και ο κρατικός μηχανισμός, δεν θα έχουν να διαδραματίσουν κανένα ρόλο, δεν θα χρειάζονται πια, θα μαραθούν βαθμιαία εκπληρώνοντας την ιστορική τους αποστολή και η ανθρώπινη κοινωνία θα περάσει σε ένα ανώτερο στάδιο. Εμείς κάνουμε το αντίθετο απ’ ότι κάνουν τα πολιτικά κόμματα της αστικής τάξης. Αυτά φοβούνται να μιλήσουν για την εξαφάνιση των τάξεων, για την εξαφάνιση του κράτους και των πολιτικών κομμάτων. Εμείς, αντίθετα, διακηρύσσουμε ανοιχτά πως αγωνιζόμαστε ακριβώς για να δημιουργηθούν οι όροι που θα οδηγήσουν στην εξάλειψή τους. Η καθοδήγηση που ασκεί το Κομμουνιστικό Κόμμα και η κρατική εξουσία της δικτατορίας του λαού αποτελούν τους όρους αυτούς. Όποιος δεν αναγνωρίζει την αλήθεια αυτή δεν είναι κομμουνιστής. Οι νέοι σύντροφοι που έρχονται να προσχωρήσουν στο Κόμμα χωρίς να έχουν μελετήσει το μαρξισμό-λενινισμό δεν μπορούν ακόμα να κατανοήσουν αυτή την αλήθεια. Για να αποχτήσουν μια ορθή κοσμοαντίληψη, πρέπει να την κατανοήσουν. Πρέπει να καταλάβουν πως ο δρόμος της εξαφάνισης των τάξεων, της εξαφάνισης του κρατικού μηχανισμού και των πολιτικών κομμάτων είναι ο δρόμος στον οποίο θα βαδίσει όλη η ανθρωπότητα. Αυτό είναι ζήτημα χρόνου και συνθηκών. Οι κομμουνιστές σ’ ολόκληρο τον κόσμο είναι ανώτεροι από την αστική τάξη. Κατέχουν τους νόμους της ύπαρξης και της ανάπτυξης των πραγμάτων και των φαινομένων, κατέχουν τη διαλεχτική και βλέπουν μακριά. Αν η αστική τάξη δεν αναγνωρίζει αυτή την αλήθεια, είναι γιατί θέλει να αποφύγει την ανατροπή της. Να ανατραπεί, όπως ανατράπηκε η αντιδραστική κλίκα του Κουόμιντανγκ από μας, όπως ο γιαπωνέζικος ιμπεριαλισμός ανατράπηκε από εμάς και από τους λαούς των άλλων χωρών, είναι κάποιο πράγμα οδυνηρό, τρομακτικό να το σκέφτονται αυτοί που έχουν λόγους να το κάνουν. Για την εργατική τάξη, τον εργαζόμενο λαό, και το Κομμουνιστικό Κόμμα το πρόβλημα δεν είναι να συγκλονίζονται από αυτό, αλλά να εργασθούν σκληρά για να δημιουργήσουν τις συνθήκες στις οποίες οι τάξεις, η κρατική εξουσία και τα πολιτικά κόμματα θα εξαφανισθούν εντελώς και η ανθρωπότητα θα μπει στο δρόμο της Μεγάλης Ομόνοιας[1]. Αυτές τις μακρινές προοπτικές της ανθρώπινης προόδου δεν τις επικαλούμαστε εδώ παρά για να εκθέσουμε καθαρά τα προβλήματα που πρόκειται να θίξουμε.

Το Κόμμα μας έκλεισε λοιπόν εικοσιοχτώ χρόνια ζωής. Όπως ξέρει όλος ο κόσμος, το Κόμμα δεν πέρασε τα χρόνια αυτά σε ειρήνη, αλλά μέσα από δοκιμασίες. Είχαμε να πολεμήσουμε εσωτερικούς και εξωτερικούς εχθρούς και εχθρούς μέσα και έξω από το Κόμμα. Ευγνωμονούμε τους Μαρξ, Ένγκελς, Λένιν και Στάλιν που μας δώσανε ένα όπλο. Αυτό το όπλο, δεν είναι το πολυβόλο, αλλά ο μαρξισμός-λενινισμός.

Στο έργο του «Η παιδική αρρώστια του κομμουνισμού (ο «αριστερισμός»)», που έγραψε το 1920, ο Λένιν αναφέρει πως οι Ρώσοι αναζητούσαν μια επαναστατική θεωρία[2]. Μόνο μετά από πολλές δεκάδες χρόνια, δοκιμασίες και οδύνες οι Ρώσοι ανακάλυψαν το μαρξισμό. Πολλά πράγματα είναι όμοια ή περίπου όμοια στην Κίνα και στη Ρωσία πριν την Οχτωβριανή Επανάσταση: ίδια η φεουδαρχική καταπίεση, παρόμοια η οικονομική και πολιτιστική καθυστέρηση. Οι δύο χώρες είναι καθυστερημένες, η Κίνα πολύ περισσότερο. Άλλο κοινό χαρακτηριστικό: εμπνεόμενοι από τον πόθο να αναγεννήσουν τις χώρες τους, οι προοδευτικοί άνθρωποι δεν δείλιασαν μπροστά στους πιο σκληρούς αγώνες, αναζητώντας την επαναστατική αλήθεια.

Μετά την ήττα της Κίνας στον πόλεμο του Όπιου το 1840[3], οι προοδευτικοί κινέζοι πέρασαν από αναρίθμητες δυσκολίες αναζητώντας την αλήθεια στις δυτικές χώρες. Οι Χονγκ Σέου-τσιουάν[4], Κανγκ Γέου-βέι[5], Γιέν Φου[6] και Σουτ Γιάτ-σεν εκπροσωπούσαν τους ανθρώπους αυτούς που, πριν γεννηθεί το Κομμουνιστικό Κόμμα Κίνας, στράφηκαν προς τη δύση για να αναζητήσουν την αλήθεια. Την εποχή αυτή, οι Κινέζοι διψώντας για πρόοδο διάβαζαν οποιοδήποτε βιβλίο, αρκεί να περιείχε τις καινούργιες ιδέες της Δύσης. Ο αριθμός των σπουδαστών που ταξίδευαν στην Ιαπωνία, στην Αγγλία, στις Ηνωμένες Πολιτείες, στη Γαλλία και στη Γερμανία ήταν εντυπωσιακός. Στην ίδια τη χώρα, το σύστημα των αυτοκρατορικών εξετάσεων[7] καταργήθηκε και οι καινούργιες σχολές εμφανίζονταν όπως τα βλαστάρια του μπαμπού μετά την ανοιξιάτικη βροχή. Μερικοί κατέβαλαν πολλές προσπάθειες για να μορφωθούν όπως στη Δύση. Στα νιάτα μου, έκανα και εγώ επίσης τέτοιες μελέτες. Αυτή ήταν η κουλτούρα της δυτικής αστικής δημοκρατίας, ή όπως την αποκαλούσαν η «νέα επιστήμη», που περιλάμβανε τις κοινωνικές θεωρίες και τις φυσικές επιστήμες της εποχής, και βρίσκονταν σε αντίθεση με την κινέζικη φεουδαρχική κουλτούρα που αποκαλούνταν «παλιά επιστήμη». Για πολύν καιρό, αυτοί που είχαν θραφεί μ’ αυτή τη νέα επιστήμη επέμεναν στην πίστη πως αυτή μπορούσε να σώσει την Κίνα. Σε αντίθεση με τους οπαδούς της παλιάς σχολής η νέα σχολή δεν υπολόγιζε καθόλου στους οπαδούς που δίσταζαν. Το μόνο μέσο της σωτηρίας της πατρίδας ήταν ο εκσυγχρονισμός, και για τον εκσυγχρονισμό χρειάζονταν η μελέτη στο σχολείο των ξένων χωρών. Ανάμεσα στις ξένες χώρες της εποχής, μόνο οι δυτικές καπιταλιστικές χώρες εκπροσωπούσαν την πρόοδο: είχαν φθάσει στη δημιουργία σύγχρονων αστικών κρατών. Οι Γιαπωνέζοι είχαν επίσης επιτύχει καλά αποτελέσματα σπουδάζοντας στο σχολείο της Δύσης και οι Κινέζοι επιθυμούσαν επίσης να φθάσουν τους Γιαπωνέζους. Στα μάτια των Κινέζων της εποχής αυτής, η Ρωσία ήταν μια χώρα καθυστερημένη, και ελάχιστοι ήταν αυτοί που επιθυμούσαν να σπουδάσουν σε αυτή. Να πως οι Κινέζοι επιζητούσαν να σπουδάσουν στο σχολείο των ξένων χωρών από την τέταρτη δεκαετία του 19ου αιώνα μέχρι τις αρχές του 20ου.

Η ιμπεριαλιστική επίθεση έσβησε τα όνειρα των κινέζων που σπούδαζαν στη Δύση. Παράξενο πράγμα: γιατί οι δάσκαλοι διενεργούν πάντα επιθέσεις εναντίον των μαθητών τους; Οι Κινέζοι έχουν μάθει πολλά πράγματα από τη Δύση, αλλά συγκρούονταν με την πραγματικότητα, οι ιδέες τους συμπεριλαμβανομένου του Πανεθνικού Κινήματος όπως ήταν η Επανάσταση του 1911[8], κατέληξαν όλες σε αποτυχία. Η κατάσταση της χώρας χειροτέρευε από μέρα σε μέρα και η ζωή καταντούσε ανυπόφορη. Αναζητήσεις γεννιούνταν, μεγάλωναν και αναπτύσσονταν. Ο Πρώτος Παγκόσμιος Πόλεμος συγκλόνισε όλο τον κόσμο. Οι Ρώσοι έκαναν την Οχτωβριανή Επανάσταση και δημιούργησαν το πρώτο σοσιαλιστικό κράτος του κόσμου. Κάτω από την καθοδήγηση του Λένιν και του Στάλιν, η επαναστατική ενεργητικότητα του μεγάλου προλεταριάτου και του μεγάλου εργαζόμενου λαού της Ρωσίας, που παρέμεινε μέχρι τότε σε λανθάνουσα κατάσταση και απαρατήρητη από τους ξένους, ξέσπασε ξαφνικά σαν ηφαίστειο, και οι Κινέζοι, όπως ολόκληρη η ανθρωπότητα, στράφηκαν προς τους Ρώσους με άλλο μάτι απ’ ότι προηγούμενα. Τότε, και μόνο τότε, μια εντελώς νέα εποχή άνοιξε για τη σκέψη και τη ζωή των Κινέζων. Ανακάλυψαν αυτή την έγκυρη γενική αλήθεια που είναι ο μαρξισμός-λενινισμός, και στη φυσιογνωμία της Κίνας επήλθαν αλλαγές.

Με τη μεσολάβηση των Ρώσων οι Κινέζοι ανακάλυψαν το μαρξισμό. Πριν από την Οχτωβριανή Επανάσταση, όχι μόνο ο Λένιν και ο Στάλιν, αλλά και ο Μαρξ και ο Ένγκελς, ήταν άγνωστοι στους Κινέζους. Οι ομοβροντίες της Οχτωβριανής Επανάστασης μας έφεραν το μαρξισμό-λενινισμό. Η Οχτωβριανή Επανάσταση βοήθησε τους προοδευτικούς ανθρώπους στην Κίνα όπως και σ’ όλο το κόσμο, να υιοθετήσουν την προλεταριακή κοσμοαντίληψη, σαν όργανο για την μελέτη των πεπρωμένων της χώρας, για την επανεκτίμηση των δικών τους προβλημάτων. Να ακολουθήσουν το δρόμο των Ρώσων, αυτό ήταν το συμπέρασμά τους. Το 1919, η Κίνα έζησε το κίνημα της 4ης Μάη. Το 1921 ιδρύθηκε το Κομμουνιστικό Κόμμα Κίνας. Στο αποκορύφωμα της απελπισίας του ο Σουν Γιάτ-σεν συνάντησε την Οχτωβριανή Επανάσταση χαιρέτησε τη βοήθεια των Ρώσων στους Κινέζους, και χαιρέτησε τη συνεργασία με το Κομμουνιστικό Κόμμα Κίνας. Μετά, ο Σουν Γιάτ-σεν πέθανε, και ο Τσανγκ Κάι-σεκ ανέβηκε στην εξουσία. Στο τέλος μιας μεγάλης περιόδου εικοσιοχτώ χρόνων, ο Τσανγκ Κάι-σεκ παρέσυρε την Κίνα σε μια κατάσταση χωρίς διέξοδο. Στη διάρκεια αυτής της περιόδου στο Δεύτερο Αντιφασιστικό Παγκόσμιο Πόλεμο που η Σοβιετική Ένωση ήταν η κύρια δύναμη, τρεις μεγάλες ιμπεριαλιστικές δυνάμεις καταβλήθηκαν, δυο άλλες εξασθένησαν, και μια μόνο παρέμεινε ανέπαφη: οι Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής. Αλλά οι Ηνωμένες Πολιτείες γνωρίζουν μια πολύ βαθιά κρίση. Θέλουν να κατακτήσουν ολόκληρο τον κόσμο. Βοηθούν τον Τσανγκ Κάι-σεκ να συντρίψει τα εκατομμύρια των Κινέζων και του προμηθεύουν όπλα. Κάτω από την καθοδήγηση του Κομμουνιστικού Κόμματος Κίνας, ο κινέζικος λαός αφού εκδίωξε το γιαπωνέζικο ιμπεριαλισμό, διεξήγαγε ένα τρίχρονο λαϊκοαπελευθερωτικό πόλεμο και κατέκτησε βασικά, τη νίκη.

Έτσι, ο δυτικός αστικός πολιτισμός, όπως και η αστική δημοκρατία και το σχέδιο μιας αστικής δημοκρατίας χρεοκόπησαν στα μάτια του κινέζικου λαού. Η αστική δημοκρατία πρέπει να παραχωρήσει τη θέση της στη λαϊκή δημοκρατία που κατευθύνεται από την εργατική τάξη, και το αστικοδημοκρατικό καθεστώς στο λαϊκοδημοκρατικό καθεστώς. Που οδηγεί αυτή η δυνατότητα: θα περάσουμε από τη Λαοκρατική δημοκρατία για να φτάσουμε στον σοσιαλισμό και τον κομμουνισμό, για να καταλήξουμε στην εξαφάνιση των τάξεων και στον κόσμο της Μεγάλης Ομόνοιας. Ο Κάνγκ Γέου-βέι έγραψε το «Βιβλίο της Μεγάλης Ομόνοιας», αλλά το δρόμο που θα οδηγούσε στη Μεγάλη Ομόνοια, δεν τον βρήκε και του ήταν αδύνατο να τον βρει. Η αστική δημοκρατία που υπάρχει στο εξωτερικό, δεν μπορεί να υπάρξει στην Κίνα, γιατί η Κίνα είναι μια χώρα που καταπιέζεται από τον ιμπεριαλισμό. Ο μόνος δρόμος γι’ αυτήν, είναι να περάσει από τη λαϊκή δημοκρατία που κατευθύνεται από την εργατική τάξη.

Όλοι οι άλλοι δρόμοι έχουν δοκιμαστεί και έχουν καταλήξει σε αποτυχία. Ανάμεσα σ’ εκείνους που είχαν προσηλωθεί σ’ αυτούς, ορισμένοι έπεσαν, άλλο συνειδητοποίησαν το λάθος τους και άλλοι βρίσκονται ακόμα στο δρόμο της πνευματικής αλλαγής. Τα γεγονότα εξελίσσονται με μια τέτοια ταχύτητα που πολλοί συγκλονίζονται και νιώθουν την ανάγκη να ξαναρχίσουν τη μελέτη. Αυτή η πνευματική κατάσταση είναι κατανοητή και χαιρετίζουμε αυτή την αξιέπαινη επιθυμία να ξαναρχίσουν τη μελέτη.

Η κινέζικη προλεταριακή πρωτοπορία ενστερνίστηκε το μαρξισμό-λενινισμό μετά την Οχτωβριανή Επανάσταση και ίδρυσε το Κομμουνιστικό Κόμμα Κίνας. Μπήκε γρήγορα στον πολιτικό αγώνα και μόνο μετά από μια πορεία εικοσιοχτώ χρόνων σ’ έναν ελικοειδή δρόμο κατέκτησε τη βασική νίκη. Με την πείρα που αποχτήσαμε στη διάρκεια εικοσιοχτώ χρόνων, όπως την «πείρα που αποχτήθηκε στη διάρκεια σαράντα χρόνων» που γι’ αυτήν μιλάει ο Σουν Γιάτ-σεν στη διαθήκη που έγραψε στο κρεβάτι του θανάτου, μπορούμε να βγάλουμε αυτό το συμπέρασμα: είμαστε βαθιά πεπεισμένοι πως για να καταχτήσουμε τη νίκη, «οφείλουμε να αφυπνίσουμε τις λαϊκές μάζες και να ενωθούμε, σ’ ένα κοινό αγώνα, με τα έθνη του κόσμου που μας συμπεριφέρονται ισότιμα». Ο Σουν Γιατ-σεν είχε μια κοσμοαντίληψη διαφορετική από τη δική μας και ξεκινούσε από μια άλλη ταξική θέση για να αντιμετωπίσει και να χειριστεί τα προβλήματα: ωστόσο, στην πρώτη εικοσαετία του αιώνα, κατέληξε στο πρόβλημα του πως πρέπει να διεξαχθεί ο αγώνας εναντίον του ιμπεριαλισμού, σε ένα συμπέρασμα που συνέπιπτε με το δικό μας.

Εικοσιτέσσερα χρόνια πέρασαν μετά το θάνατο του Σουν Γιάτ-σεν και η κινέζικη επανάσταση, έκανε τεράστιες προόδους τόσο στη θεωρία όσο και στην πράξη, και άλλαξε ριζικά τη φυσιογνωμία της Κίνας. Η κύρια και βασική πείρα που αποχτήθηκε μέχρι τώρα από τον κινέζικο λαό συνοψίζεται σε δύο σημεία:

1) Στο εσωτερικό της χώρας, να ξεσηκωθούν οι λαϊκές μάζες. Αυτό σημαίνει να ενωθούν η εργατική τάξη, αγροτιά, η μικροαστική τάξη των πόλεων και η εθνική αστική τάξη για να συγκροτήσουν ένα ενιαίο μέτωπο που θα τεθεί κάτω από την καθοδήγηση της εργατικής τάξης και, να οικοδομήσουν ένα κράτος της δημοκρατικής δικτατορίας του λαού που να κατευθύνεται από την εργατική τάξη και να στηρίζεται στην εργατοαγροτική συμμαχία.

2) Στο εξωτερικό, να ενωθούμε σε έναν κοινό αγώνα, με τα έθνη του κόσμου που μας συμπεριφέρονται σε ισότιμη βάση, όπως και με τους άλλους λαούς όλων των χωρών. Αυτό σημαίνει να ενωθούμε με τη Σοβιετική Ένωση, τις χώρες της λαϊκής δημοκρατίας όπως και με το προλεταριάτο και με τις πλατιές λαϊκές μάζες όλων των άλλων χωρών για να σχηματίσουμε ένα διεθνές ενιαίο μέτωπο.

«Τάσσεσθε υπέρ μιας πλευράς». Αυτό είναι ακριβώς. Να τασσόμαστε σε μια πλευρά, να ατό μας διδάσκει η πείρα του Κομμουνιστικού Κόμματος Κίνας και είμαστε βαθιά πεπεισμένοι πως για να κατακτήσουμε τη νίκη και να τη στερεώσουμε, οφείλουμε να ταχθούμε σε μια πλευρά. Η πείρα που αποχτήθηκε στην πορεία αυτών των σαράντα χρόνων και των εικοσιοχτώ αυτών χρόνων δείχνει πως οι Κινέζοι τάχθηκαν ή στην πλευρά του ιμπεριαλισμού ή στην πλευρά του σοσιαλισμού. Σ’ αυτό δεν υπάρχει εξαίρεση. Είναι αδύνατο να σταθεί ένας καβαλάρης σε δύο άλογα, ο τρίτος δρόμος δεν υπάρχει. Είμαστε εναντίον της αντιδραστικής κλίκας του Τσάνγκ Κάι-σεκ που τάχθηκε με το μέρος του ιμπεριαλισμού και είμαστε επίσης εναντίον των αυταπατών σχετικά με έναν τρίτο δρόμο.

«Προκαλείται υπερβολικά». Μιλάμε με τον τρόπο που συμπεριφέρονται οι αντιδραστικοί του εσωτερικού και του εξωτερικού, δηλαδή οι ιμπεριαλιστές και οι βαλέδες τους, και κανένας άλλος. Απέναντι σε τέτοιους αντιδραστικούς, το πρόβλημα να προκαλούμε ή όχι δεν τίθεται. Είτε τους προκαλούμε είτε όχι, καταλήγει στο ίδιο αποτέλεσμα, αφού είναι αντιδραστικοί. Αυτό που γίνεται είναι πως χαράζουμε μια καθαρή διαχωριστική γραμμή ανάμεσα στους αντιδραστικούς και στους επαναστάτες, αποκαλύπτουμε τις μηχανορραφίες και τις συνομωσίες των αντιδραστικών. Ξεσηκώνουμε την επαγρύπνηση και την προσοχή στις γραμμές της επανάστασης, γιγαντώνουμε τη μαχητική μας θέληση και καταπολεμούμε την αλαζονεία του εχθρού έτσι ώστε να απομονώσουμε τους αντιδραστικούς, να συντρίψουμε τη δύναμη που διαθέτουν. Μπροστά σ’ ένα άγριο θηρίο, πρέπει να προσέχουμε να επιδείχνουμε και τη μικρότερη συστολή. Η ιστορία του Βου Σονγκ[9] στο λόφο του Κινγκουάνγκ μας προσφέρει ένα παράδειγμα. Στα μάτια του Βου Σονγκ, η τίγρης του λόγου του Κινγκουάνγκ ήταν ένας ανθρωποφάγος, την προκαλούσε ή όχι. Ή θα σκότωνε την τίγρη ή τα την άφηνε να τον φάει, ή το ένα ή το άλλο.

«Θέλουμε να κάνουμε εμπόριο». Αυτό είναι ακριβώς, το εμπόριο θα υπάρχει πάντοτε. Δεν είμαστε εναντίον κανενός, παρά εναντίον των αντιδραστικών του εσωτερικού και του εξωτερικού που μας εμποδίζουν να κάνουμε εμπόριο. Όλος ο κόσμος γνωρίζει πως είναι οι ιμπεριαλιστές και οι βαλέδες τους, οι αντιδραστικοί της κλίκας του Τσανκ Κάι-σεκ και κανένας άλλος, που μας εμποδίζουν να κάνουμε εμπόριο, να αποκαταστήσουμε διπλωματικές σχέσεις με τις χώρες του εξωτερικού. Όταν θα ενώσουμε όλες τις δυνάμεις του εσωτερικού και του εξωτερικού, θα μπορέσουμε να κάνουμε εμπόριο και να αποκαταστήσουμε διπλωματικές σχέσεις με όλες τις ξένες χώρες στη βάση της ισότητας, του αμοιβαίου οφέλους και του αμοιβαίου σεβασμού της εδαφικής ακεραιότητας.

«Θα μπορέσουμε να καταχτήσουμε τη νίκη ακόμα και χωρίς τη διεθνή βοήθεια». Αυτή είναι μια εσφαλμένη ιδέα. Στην εποχή που υπάρχει ο ιμπεριαλισμός, είναι αδύνατο πραγματικά μια ισχυρή λαϊκή επανάσταση σε οποιαδήποτε χώρα, να καταχτήσει τη νίκη χωρίς τη βοήθεια, κάτω από διάφορες μορφές, των διεθνών επαναστατικών δυνάμεων. Και ακόμα εάν κατακτηθεί, δεν θα μπορέσει να στερεωθεί. Αυτή ισχύει για τη νίκη και τη στερέωση της Μεγάλης Οχτωβριανής Επανάστασης, όπως μας το έχουν πει από πολύ καιρό ο Λένιν και ο Στάλιν. Αυτό ισχύει επίσης για τη συντριβή των τριών μεγάλων ιμπεριαλιστών στη διάρκεια του Δεύτερου Παγκοσμίου Πολέμου και για τη δημιουργία των λαϊκοδημοκρατικών καθεστώτων. Και ισχύει επίσης για το παρόν και το μέλλον της Λαϊκής Κίνας. Σκεφθείτε: χωρίς την ύπαρξη της Σοβιετικής Ένωσης, χωρίς τη νίκη εναντίον του φασισμού στο Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο, χωρίς την ήττα του γιαπωνέζικου ιμπεριαλισμού, χωρίς τη δημιουργία των λαϊκοδημοκρατικών καθεστώτων, χωρίς τον αναπτυσσόμενο αγώνα των καταπιεζόμενων εθνών της Ανατολής και χωρίς τον αγώνα των λαϊκών μαζών των Ηνωμένων Πολιτειών, της Αγγλίας, της Γαλλίας, της Ιταλίας, της Ιαπωνίας και των άλλων καπιταλιστικών χωρών εναντίον των αντιδραστικών που τους καταπιέζουν, χωρίς τη συνδρομή όλων αυτών των παραγόντων, οι διεθνείς αντιδραστικές δυνάμεις που μας πίεζαν οπωσδήποτε θα είχαν πολλαπλάσια ανωτερότητα απ’ αυτήν που είχαν. Θα μπορούσαμε να καταχτήσουμε τη νίκη σε παρόμοιες συνθήκες; Φυσικά όχι. Και ακόμα αν κατακτούσαμε τη νίκη δεν θα μπορούσαμε να τη στερεώσουμε. Ο κινέζικος λαός απέκτησε πια αρκετή πείρα. Αυτή η πείρα έχει εδώ και πολύ καιρό ήδη εκφρασθεί στη διακήρυξη που έκανε ο Σουν Γιάτ-σεν στο κρεβάτι του θανάτου σχετικά με την αναγκαιότητα της ένωσης των διεθνών επαναστατικών δυνάμεων.

«Έχουμε ανάγκη από τη βοήθεια της αγγλικής και της αμερικάνικης κυβέρνησης». Στην παρούσα στιγμή, αυτή είναι μια πολύ επιπόλαια ιδέα. Οι σημερινοί ηγέτες της Αγγλίας και των Ηνωμένων Πολιτειών είναι πάντοτε ιμπεριαλιστές. Μπορούν να βοηθήσουν ένα Λαϊκό Κράτος; Γιατί εάν έχουμε σχέσεις με αυτές τις χώρες και υποτεθεί πως φροντίσουν στο μέλλον να μας δανείσουν χρήματα στη βάση του αμοιβαίου οφέλους, ποιος θα είναι ο λόγος; Είναι πως οι καπιταλιστές αυτών των χωρών ενδιαφέρονται να κερδίσουν χρήμα και οι τραπεζίτες τους ενδιαφέρονται για τα συμφέροντά τους για να αποφύγουν την κρίση τους. Δεν πρόκειται να έρθουν να βοηθήσουν τον κινέζικο λαό. Τα Κομμουνιστικά Κόμματα όπως και τα κόμματα και οι προοδευτικοί κύκλοι των χωρών αυτών θα πιέσουν τις κυβερνήσεις τους να αποκαταστήσουν με μας εμπορικές και ακόμα διπλωματικές σχέσεις. Να η καλή θέληση, να η βοήθεια, αλλά οι ενέργειες της αστικής τάξης των χωρών αυτών δεν μπορούν να τεθούν στο ίδιο επίπεδο. Πόσες φορές στη διάρκεια της ζωής του ο Σουν Γιάτ-σεν απευθύνθηκε και δοκίμασε άσπλαχνη υποδοχή. Ο Σουν Γιάτ-σεν δεν πήρε ξένη βοήθεια πάνω από μια φορά, στη ζωή του, κι αυτή ήταν η σοβιετική βοήθεια. Τί αποκομίζουν οι αναγνώστες της διαθήκης του Σουν Γιάτ-σεν; Αυτό που συνιστούσε επίμονα, δεν είναι να στρέφουν τα βλέμματά τους προς τη βοήθεια των ιμπεριαλιστικών χωρών, αλλά στο να «ενωθούμε με τα έθνη του κόσμου που μας συμπεριφέρονται ισότιμα». Ο δόκτωρ Σαν είχε την πείρα, είχε απογοητευθεί, είχε εξαπατηθεί. Ας συγκρατήσουμε αυτά τα λόγια και ας μην αφεθούμε να εξαπατηθούμε με τη σειρά μας. Στο διεθνές πεδίο είμαστε στο πλευρό του αντιιμπεριαλιστικού μετώπου που έχει επικεφαλής του τη Σοβιετική Ένωση, και για να αποχτήσουμε μια πραγματικά φιλική βοήθεια, δεν μπορούμε παρά να στραφούμε προς την πλευρά του, και όχι στο πλευρό του ιμπεριαλιστικού μετώπου.

«Ασκείται δικτατορία». Καλοί μας κύριοι, έχετε δίκιο, αυτό είναι ακριβώς που κάνουμε. Όλη η πείρα που απέκτησε ο κινέζικος λαός στην πορεία πολλών δεκάδων χρόνων μας διδάσκει να εφαρμόσουμε τη δημοκρατική δικτατορία του λαού, το κράτος που θα στερήσει στους αντιδραστικούς από το δικαίωμα του λόγου και δεν θα το προορίζει το δικαίωμα αυτό παρά μόνο για το λαό.

Τί απαιτεί ο λαός; Στην Κίνα, στην παρούσα φάση, ο λαός, είναι η εργατική τάξη, η αγροτιά, η μικροαστική τάξη των πόλεων, και η εθνική αστική τάξη. Κάτω από την καθοδήγηση της εργατικής τάξης και του Κομμουνιστικού Κόμματος, αυτές οι τάξεις ενώνονται, συγκροτούν το κράτος τους, εκλέγουν την κυβέρνησή τους και ασκούν τη δικτατορία στους βαλέδες του ιμπεριαλισμού, δηλαδή στην τάξη των μεγαλογαιοκτημόνων και στην γραφειοκρατική αστική τάξη, όπως σ’ αυτούς που εκπροσωπούν αυτές τις τάξεις, τους αντιδραστικούς του Κουόμινταγκ και τους συνένοχούς τους. Ασκούν σ’ αυτούς την καταπίεσή τους, δεν τους επιτρέπουν παρά να ζουν και να εργάζονται, χωρίς να τους επιτρέπουν από την πλευρά τους να λένε ή να κτυπούν την εξουσία που εγκαθιδρύθηκε. Κάθε λόγος ή ενέργεια αυτού του είδους θα καταστέλλεται και θα τιμωρείται. Η δημοκρατία πραγματοποιείται στους κόλπους του λαού. Ο λαός έχει το δικαίωμα του λόγου, του συνέρχεσθαι, του συνεταιρίζεσθαι κλπ. Το δικαίωμα του ψήφου δεν ανήκει παρά στο λαό, δεν αναγνωρίζεται στους αντιδραστικούς. Από τη μια μεριά δημοκρατία για το λαό, από την άλλη δικτατορία για τους αντιδραστικούς, αυτές οι δύο ενιαίες πλευρές, αποτελούν τη δημοκρατική δικτατορία του λαού.

Γιατί πρέπει να ενεργούμε μ’ αυτό τον τρόπο; Όλος ο κόσμος εύκολα τον καταλαβαίνει το λόγο. Εάν ενεργήσουμε διαφορετικά, η επανάσταση θα αποτύχει, ο λαός θα υποφέρει και το Κράτος θα διαλυθεί.

«Δεν θέλετε λοιπόν να εξαφανισθεί ο κρατικός μηχανισμός;» Ναι εμείς το θέλουμε, αλλά για τη στιγμή δεν μπορούμε ακόμα να το κάνουμε. Γιατί; Γιατί υπάρχει πάντοτε ο ιμπεριαλισμός, γιατί υπάρχει πάντοτε η εσωτερική αντίδραση, γιατί υπάρχουν πάντοτε οι τάξεις στις χώρες. Το σημερινό μας καθήκον είναι η ενίσχυση του μηχανισμού του λαϊκού κράτους, ιδιαίτερα του Λαϊκού Στρατού, της Λαϊκής Πολιτοφυλακής και της Λαϊκής Δικαιοσύνης, για τη στερέωση της εθνικής άμυνας και την προστασία των συμφερόντων του λαού. Με αυτό τον όρο θα μπορέσει η Κίνα, κάτω από την καθοδήγηση του Κομμουνιστικού Κόμματος, να περάσει, τολμηρά από το επίπεδο της αγροτικής χώρας σε εκείνο της βιομηχανικής χώρας, από την κοινωνία της νέας δημοκρατίας στη σοσιαλιστική στην κομμουνιστική κοινωνία, να εξαφανίσει τις τάξεις και να πραγματοποιήσει την Μεγάλη Ομόνοια. Ο κρατικός μηχανισμός, που περιλαμβάνει το στρατό την αστυνομία και τη δικαιοσύνη, είναι ένα όργανο με το οποίο μια τάξη καταπιέζει μια άλλη τάξη. Απέναντι στις εχθρικές τάξεις, είναι ένα όργανο καταπίεσης, είναι όργανο βίας και όχι ευμένειας. «Δεν φέρεσθε ευμενώς». Είναι εντελώς αληθινό. Ποτέ δεν θα χρησιμοποιήσουμε μια πολιτική «ευμένειας» απέναντι στην αντιδραστική δραστηριότητα των αντιδραστικών στοιχείων και τάξεων. Θα εφαρμόσουμε πολιτική ευμένειας αποκλειστικά στους κόλπους του λαού, και όχι απέναντι στην αντιδραστική δραστηριότητα των αντιδραστικών στοιχείων και τάξεων που βρίσκονται έξω από το λαό.

Το λαϊκό κράτος προστατεύει το λαό. Μόνο όταν ο λαός δημιουργήσει ένα τέτοιο κράτος, θα μπορέσει με δημοκρατικές μεθόδους, να διαπαιδαγωγηθεί σε πανεθνική κλίμακα και με τη συμμετοχή όλων, να απαλλαγεί από την επιρροή των αντιδραστικών του εσωτερικού και του εξωτερικού (πολύ μεγάλη επιρροή ακόμα και στην παρούσα στιγμή, που θα υπάρξει για πολύ καιρό και δεν θα μπορέσει να εξαλειφθεί ριζικά), να απορρίψει τις ολέθριες συνήθειες και ιδέες που αποχτήθηκαν από την παλιά κοινωνία, να μην αφεθεί να παρασυρθεί σε μια λαθεμένη κατεύθυνση από τους αντιδραστικούς και να συνεχίσει να προχωρεί προς τη σοσιαλιστική και την κομμουνιστική κοινωνία.

Η μέθοδος που χρησιμοποιείται γι’ αυτό είναι μια δημοκρατική μέθοδος, είναι η πειθώ και όχι ο εξαναγκασμός. Όταν κάποιος από το λαό παραβιάσει το νόμο, θα πρέπει κι αυτός επίσης να τιμωρηθεί, να φυλακισθεί και ακόμα να καταδικαστεί σε θάνατο, αλλά θα πρόκειται για εντελώς μεμονωμένες περιπτώσεις, και απ’ αυτό μέχρι τη δικτατορία για τους αντιδραστικούς σαν τάξη, υπάρχει μια διαφορά αρχής.

Όσον αφορά τα στοιχεία των αντιδραστικών τάξεων και της αντίδρασης, που δεν εξεγείρονται, που δεν σαμποτάρουν και δεν προκαλούν ταραχές μετά την ανατροπή της πολιτικής τους εξουσίας, θα τους δοθεί επίσης, γη και εργασία για να μπορέσουν να ζήσουν και να αλλάξουν με τη δουλειά, να γίνουν νέοι άνθρωποι. Εάν δεν θελήσουν να εργαστούν, το λαϊκό κράτος θα τους εξαναγκάσει.

Μια εργασία προπαγάνδας και διαπαιδαγώγησης θα ξεκινήσει μέσα σ’ αυτούς, και αυτό με προσοχή και με κάθε αναγκαίο μέτρο, όπως το έχουμε κάνει για τους αιχμαλώτους αξιωματικούς. Αυτό επίσης μπορεί να αποκληθεί μια «πολιτική ευμένειας» εάν το θέλετε, αλλά αυτή η πολιτική επιβάλλεται από μας σ’ αυτούς που ανήκουν στις εχθρικές τάξεις και δεν μπορεί να τεθεί στο ίδιο επίπεδο με την εργασία αυτοδιαπαιδαγώγησης που διεξάγεται στους κόλπους του επαναστατικού λαού.

Μια τέτοια εργασία αναδιαπαιδαγώγησης των στοιχείων των αντιδραστικών τάξεων δεν μπορεί να πραγματοποιηθεί παρά από ένα κράτος της δημοκρατικής δικτατορίας του λαού, που να βρίσκεται κάτω από την καθοδήγηση του Κομμουνιστικού Κόμματος. Εάν αυτή η εργασία διεξαχθεί ορθά, οι κυριότερες εκμεταλλεύτριες τάξεις της Κίνας, η τάξη των μεγαλογαιοκτημόνων και η γραφειοκρατική αστική τάξη (η τάξη το μονοπωλιακού κεφαλαίου), θα εξαλειφθούν οριστικά. Θα παραμείνει η εθνική αστική τάξη. Στην παρούσα φάση, μπορούμε ήδη να αναλάβουμε μια σημαντική εργασία διαπαιδαγώγησης που να προορίζεται για πολλά από τα μέλη της. Όταν θα έρθει η στιγμή της πραγματοποίησης του σοσιαλισμού, δηλαδή της εθνικοποίησης των ιδιωτικών επιχειρήσεων, θα προωθήσουμε πολύ περισσότερο αυτήν την εργασία της διαπαιδαγώγησης και της αναδιαπαιδαγώγησης. Ο λαός έχει στα χέρια του ένα ισχυρό κρατικό μηχανισμό και δεν φοβάται να δει την εθνική αστική τάξη να επαναστατήσει.

Το μεγάλο πρόβλημα, είναι η διαπαιδαγώγηση των αγροτών. Η αγροτική οικονομία είναι διασπαρμένη, και η σοσιαλιστικοποίηση της αγροτικής οικονομίας έχει κριθεί από την πείρα της Σοβιετικής Ένωσης, πως απαιτεί μια μακρόχρονη περίοδο και μια λεπτολόγο εργασία. Χωρίς σοσιαλιστικοποίηση της αγροτικής οικονομίας, δεν μπορεί να υπάρξει ολοκληρωμένος στέρεος σοσιαλισμός. Το προτσές της σοσιαλιστικοποίησης της αγροτικής οικονομίας πρέπει να συμβαδίζει με την ανάπτυξη μια ισχυρής βιομηχανίας που το κυριότερο τμήμα της να αποτελείται από κρατικές επιχειρήσεις[10]. Το κράτος της δημοκρατικής δικτατορίας του λαού πρέπει να επιλύσει μεθοδικά τα προβλήματα της εκβιομηχάνισης. Αυτό το άρθρο δεν έχει την πρόθεση να αναφερθεί σε ορισμένα προβλήματα, και δεν θα επεκταθώ σχετικά μ’ αυτό.

Το 1924, το 1ο συνέδριο του Κουμινταγκ, που καθοδηγούνταν από τον ίδιο τον Σουν Γιάτ-σεν και στο οποίο συμμετείχαν οι κομμουνιστές, υιοθέτησε ένα περίφημο μανιφέστο που διακήρυσσε:

«Στα σύγχρονα κράτη, το αποκαλούμενο δημοκρατικό σύστημα μονοπωλείται όλο και περισσότερο από την αστική τάξη και κατάντησε απλούστατα ένα όργανο για την καταπίεση των ανθρώπων του λαού. Αντίθετα, η αρχή της δημοκρατίας του Κουομινταγκ εκπροσωπεί την κοινότητα όλων των ανθρώπων του λαού και όχι κάποιο πράγμα που μπορεί να το σφετεριστεί μια μειοψηφία».

Εκτός από το πρόβλημα του να δούμε ποιός πρέπει να την καθοδηγεί, η αρχή της δημοκρατίας είναι ένα ζήτημα που ανταποκρίνεται εδώ, από την άποψη του γενικού πολιτικού προγράμματος, σ’ αυτό που ονομάζουμε λαϊκή δημοκρατία ή νέα δημοκρατία. Ένα κρατικό σύστημα που στηρίζεται στην κοινότητα των ανθρώπων του λαού και όχι στην ατομική ιδιοκτησία της αστικής τάξης, με την καθοδήγηση, επιπλέον, της εργατικής τάξης, τέτοιο θα είναι το κράτος της δημοκρατικής δικτατορίας του λαού.

Ο Τσανγκ Κάι-σεκ πρόδωσε τον Σουν Γιάτ-σεν και υπηρέτησε τη δικτατορία της γραφειοκρατικής αστικής τάξης και της τάξης των μεγαλογαιοκτημόνων σαν ένα όργανο για την καταπίεση των ανθρώπων του λαού στην Κίνα. Αυτή η αντεπαναστατική δικτατορία ασκήθηκε στη διάρκεια εικοσιοχτώ χρόνων και ανατράπηκε σήμερα μονάχα από τους ανθρώπους του λαού, κάτω από την καθοδήγησή μας.

Οι ξένοι αντιδραστικοί που μας κατηγορούν πως ασκούμε «δικτατορία» ή «ολοκληρωτισμό» είναι αυτοί οι ίδιοι που την ασκούν. Ασκούν στο προλεταριάτο και στον υπόλοιπο λαό τη δικτατορία μιας μόνο τάξης, τον ολοκληρωτισμό μια μόνο τάξης, της αστικής τάξης. Οι άνθρωποι αυτοί είναι εκείνοι στους οποίους αναφερόταν ο Σουν Γιάτ-σεν όταν μιλούσε για την αστική δημοκρατία, που τα σύγχρονα κράτη καταπιέζουν τους ανθρώπους του λαού. Και είναι αυτός ο αντιδραστικός συφερτός που προώθησε τον Τσανγκ Κάι-σεκ στην αντεπαναστατική δικτατορία.

Ο Τσου Χσι, φιλόσοφος της δυναστείας των Σονγκ, έχει γράψει πολλά βιβλία, που σήμερα έχουν ξεχαστεί. Θυμόμαστε ακόμα μια φράση του: «Συμπεριφερθείτε στους ανθρώπους όπως σας συμπεριφέρονται». Αυτό ακριβώς κάνουμε, συμπεριφερόμαστε στους ιμπεριαλιστές και στους βαλέδες τους, στους αντιδραστικούς της κλίκα του Τσανγκ Κάι-σεκ, ακριβώς όπως μας συμπεριφέρθηκαν.

Η επαναστατική δικτατορία και η αντεπαναστατική δικτατορία είναι διαφορετικού χαρακτήρα, αλλά η πρώτη βγήκε από το σχολείο της δεύτερης. Αυτό το δίδαγμα είναι πολύ σημαντικό. Εάν ο επαναστατικός λαός δεν πετύχει να κατακτήσει τη μέθοδο που θα του επιτρέψει να ασκήσει την κυριαρχία στις αντεπαναστατικές τάξεις, δεν θα μπορέσει να διατηρήσει την κρατική του εξουσία, η εσωτερική και η εξωτερική αντίδραση θα την ανατρέψουν για να παλινορθώσουν την κυριαρχία τους στην Κίνα, και η καταστροφή θα πέσει στον επαναστατικό λαό.

Η δημοκρατική δικτατορία του λαού στηρίζεται στη συμμαχία της εργατικής τάξης, της αγροτιάς και της μικροαστικής τάξης των πόλεων και ιδιαίτερα στη συμμαχία των εργατών και αγροτών, γιατί οι δύο αυτές τάξεις εκπροσωπούν το 80-90% του κινέζικου πληθυσμού. Η ανατροπή του ιμπεριαλισμού και της αντιδραστικής κλίκας του Κουονμιτάγκ οφείλεται κυρίως στη δύναμη των δύο αυτών τάξεων, και το πέρασμα από τη νέα δημοκρατία στο σοσιαλισμό θα εξαρτηθεί κυρίως από τη συμμαχία τους.

Η δημοκρατική δικτατορία του λαού έχει ανάγκη από την καθοδήγηση της εργατικής τάξης, γιατί η εργατική τάξη είναι η πιο οξυδερκής τάξη, η πιο αφιλοκερδής τάξη, η τάξη με το πιο συνεπές επαναστατικό πνεύμα. Όλη η ιστορία της επανάστασης δείχνει πως η επανάσταση αποτυγχάνει χωρίς την καθοδήγηση της εργατικής τάξης και πως θριαμβεύει με την καθοδήγηση της εργατικής τάξης. Στην εποχή του ιμπεριαλισμού, καμιά άλλη τάξη, σε οποιαδήποτε χώρα, δεν μπορεί να οδηγήσει μια πραγματική επανάσταση ως τη νίκη. Απόδειξη είναι πως οι επαναστάτες που καθοδηγήθηκαν σε πολλές περιπτώσεις από τη μικροαστική τάξη και την εθνική αστική τάξη της Κίνας απέτυχαν όλες.

Η εθνική αστική τάξη αποτελεί μια μεγάλη δύναμη στην παρούσα φάση. Έχουμε πάντοτε τον ιμπεριαλισμό απέναντί μας και είναι θηριώδης εχθρός. Η σύγχρονη βιομηχανία της Κίνας δεν εκπροσωπεί ακόμα παρά ένα πολύ μικρό τμήμα στο σύνολο της εθνικής οικονομίας. Για την ώρα, οι ακριβείς στατιστικές λείπουν, αλλά κρίνοντας με βάση ορισμένα δεδομένα, η αξία της παραγωγής της σύγχρονης βιομηχανίας, πριν τον Πόλεμο Αντίστασης εναντίον της Ιαπωνίας, δεν εκπροσωπούσε στην εθνική οικονομία παρά το 10% περίπου της συνολικής αξίας της παραγωγής. Για να αντιμετωπίσει την ιμπεριαλιστική καταπίεση και να φέρει την καθυστερημένη οικονομία της σε ένα πιο ανεβασμένο επίπεδο, η Κίνα οφείλει να επωφεληθεί από τον καπιταλισμό των πόλεων της υπαίθρου με το να τους κάνει όλους παράγοντες που να είναι επωφελείς και όχι επιζήμιοι για την εθνική οικονομία και για τη ζωή του λαού. Οφείλουμε να ενωθούμε με την εθνική αστική τάξη σε έναν κοινό αγώνα. Η σημερινή μας πολιτική αποβλέπει στον περιορισμό του καπιταλισμού και όχι στην εξάλειψή του. Αλλά η εθνική αστική τάξη δεν μπορεί να διαδραματίσει καθοδηγητικό ρόλο στην επανάσταση ούτε πρέπει να καταλάβει μια θέση υπεροχής στην κρατική εξουσία. Ο λόγος είναι η αδυναμία της, που καθορίζεται από την κοινωνική και οικονομική θέση της. Από την τάξη αυτή λείπει η οξυδέρκεια και το αναγκαίο θάρρος. Ένα μέρος από τους ανθρώπους της φοβούνται τις λαϊκές μάζες.

Ο Σουν Γιάτ-σεν συνιστούσε: «να αφυπνιστούν οι λαϊκές μάζες», «να βοηθηθούν οι εργάτες και οι αγρότες». Αλλά ποιος θα τους «αφυπνίσει» και θα τους «βοηθήσει»; Ο Σουν Γιάτ-σεν σκεφτόταν την μικροαστική τάξη και την εθνική αστική τάξη. Στην πραγματικότητα αυτές είναι ανίκανες. Τα σαράντα χρόνια της επανάστασης του Σουν Γιάτ-σεν κατέληξαν σε αποτυχία. Γιατί; Γιατί στην εποχή του ιμπεριαλισμού, η μικροαστική τάξη και η εθνική αστική τάξης δεν μπορούν να οδηγήσουν καμιά πραγματική επανάσταση στη νίκη.

Τα εικοσιοχτώ μας χρόνια μας έκαναν διαφορετικούς. Αποχτήσαμε μια πολύ ακριβή πείρα. Ένα κόμμα πειθαρχημένο, εξοπλισμένο με τη μαρξιστική-λενινιστική θεωρία, που εφαρμόζει την κριτική και συνδέεται με τις λαϊκές μάζες, έναν στρατό που καθοδηγείται από ένα τέτοιο κόμμα, ένα ενιαίο μέτωπο όλων των επαναστατικών τάξεων και όλων των επαναστατικών κύκλων κάτω από την καθοδήγηση ενός τέτοιου κόμματος. Να οι τρεις μεγάλοι στρατοί με τους οποίους θα συντρίψουμε τον εχθρό. Και αυτό είναι που μας ξεχωρίζει από τους προκατόχους μας. Καταχτήσαμε τη βασική νίκη στηριγμένοι σ’ αυτούς τους τρεις στρατούς. Διατρέξαμε έναν ελικοειδή δρόμο. Αγωνιστήκαμε, στους κόλπους του κόμματος, εναντίον των οπορτουνιστικών παρεκκλίσεων τόσο της δεξιάς όσο και της «αριστεράς». Κάθε φορά που διαπράξαμε σοβαρά λάθη σ’ αυτούς τους τρεις τομείς, η επανάσταση γνώρισε αποτυχίες. Διδαγμένοι από τα λάθη και τις αποτυχίες, μεγαλώσαμε συνετά τη δουλειά μας και τη βελτιώσαμε. Για οποιοδήποτε πολιτικό κόμμα, για οποιοδήποτε άτομο, είναι δύσκολο να αποφύγει τα λάθη. Ζητάμε να κάνουμε λιγότερα. Άμα διαπραχθεί ένα λάθος, επιδιώκουμε να το διορθώσουμε και όσο πιο γρήγορα γίνει, τόσο πιο πλήρης θα είναι η διόρθωσή του.

Η πείρα μας μπορεί να συνοψιστεί σ’ ένα μόνο σημείο: η δημοκρατική δικτατορία του λαού τίθεται κάτω από την καθοδήγηση της εργατικής τάξης (με τη μεσολάβηση του Κομμουνιστικού Κόμματος)και στηρίζεται στην εργατοαγροτική συμμαχία. Αυτή η δικτατορία οφείλει να ενωθεί με τις διεθνείς επαναστατικές δυνάμεις. Τέτοια είναι η διατύπωση μας, τέτοια είναι η κυριότερη πείρα μας, τέτοια είναι η βασική προπαγάνδα μας.

Τα εικοσιοχτώ χρόνια της ύπαρξης του Κόμματός μας αποτελούν μια μεγάλη περίοδο και δεν έχουμε κάνει παρά μόνο ένα πράγμα: καταχτήσαμε τη βασική νίκη στον επαναστατικό πόλεμο. Αξίζει να εγκωμιαστεί, γιατί είναι μια νίκη του λαού, γιατί είναι μια νίκη που επιτεύχθηκε σε μια μεγάλη χώρα, τέτοια όπως είναι η Κίνα. Αλλά έχουμε να κάνουμε πολλά ακόμα. Αν τη συγκρίνουμε με ένα ταξίδι η εργασία που πραγματοποιήθηκε δεν αποτελεί παρά το πρώτο βήμα μιας μακριάς πορείας δέκα χιλιάδων λι. Μας μένει ακόμα να εξαλείψουμε τα υπολείμματα του εχθρού. Το βαρύ καθήκον της οικονομικής οικοδόμησης βρίσκεται μπροστά μας. Πολλά από τα πράγματα που γνωρίζουμε καλά, για λίγο θα τα αφήσουμε στην άκρη. Τα άλλα πράγματα που γνωρίζουμε άσχημα μας υποχρεώνουν να τα κατακτήσουμε. Εκεί βρίσκεται η δυσκολία. Οι ιμπεριαλιστές υπολογίζουν πως θα σταθούμε εντελώς ανίκανοι να διαχειριστούμε την οικονομία μας, μας παρατηρούν συνεχώς, παραμονεύοντας την αποτυχία μας.

Οφείλουμε να ξεπεράσουμε τις δυσκολίες. Οφείλουμε να μάθουμε αυτούς που τα γνωρίζουν (οποιοιδήποτε κι αν είναι αυτοί) να δουλέψουν στην αγροτική οικονομία. Οφείλουμε να τους κάνουμε δασκάλους μας, να σπουδάσουμε κοντά τους με ταπεινοφροσύνη και με ευσυνειδησία. Όσοι δεν γνωρίζουν κάτι, πρέπει να ομολογούν την άγνοιά τους, δεν πρέπει να κάνουν τους έξυπνους. Δεν πρέπει να πάρουμε το ύφος των γραφειοκρατών. Να προχωρούμε στο βάθος των πραγμάτων. Σε μερικούς μήνες, σε ένα ή δύο χρόνια σε τρία χρόνια ή σε πέντε θα τελειώσουμε με την κατάχτηση της ύλης. Στην αρχή ορισμένοι σοβιετικοί κομμουνιστές επίσης είχαν πλήρη άγνοια σε ότι αφορούσε τη διαχείριση των οικονομικών υποθέσεων και οι ιμπεριαλιστές παραφύλαγαν επίσης την αποτυχία τους. Αλλά το Κομμουνιστικό Κόμμα της Σοβιετικής Ένωσης θριάμβευσε και κάτω από την καθοδήγηση του Λένιν και του Στάλιν όχι μόνο έμαθε να κάνει την επανάσταση, αλλά επίσης και την οικοδόμηση. Οικοδόμησε ένα μεγάλο, ένα ένδοξο σοσιαλιστικό κράτος. Το Κομμουνιστικό Κόμμα της Σοβιετικής Ένωσης είναι ο καλύτερος δάσκαλός μας, οφείλουμε να σπουδάσουμε στο σχολείο του. Η κατάσταση, εξωτερικά όπως και εσωτερικά, μας ευνοεί, μπορούμε να στηριχτούμε ολοκληρωτικά στο όπλο που είναι η δημοκρατική δικτατορία του λαού για να ενώσουμε όλη τη χώρα, εκτός από την αντίδραση και με σίγουρο βήμα να φτάσουμε στο σκοπό μας.


[1] Αναφέρεται σε μία κοινωνία βασισμένη στην κοινή ιδιοκτησία, χωρίς ταξική εκμετάλλευση και καταπίεση – μια ευγενική ιδέα που κυριαρχούσε από πολύ καιρό στον κινέζικο λαό. Εδώ ο κόσμος της Μεγάλης Ομόνοιας σημαίνει την κομμουνιστική κοινωνία.

[2] Βλ. «Παιδική αρρώστια του κομμουνισμού» (ο «αριστερισμός»), κεφάλαιο ΙΙ, που ο Λένιν λέει: « Στο διάστημα μισού αιώνα περίπου, από το 1840 μέχρι το 1890 σχεδόν, στη Ρωσία, η πρωτοποριακή σκέψη αλυσοδεμένη από τον άγριο τσαρικό ζυγό, αντιδραστικό χωρίς προηγούμενο, αναζητούσε άπληστα μια ορθή, επαναστατική θεωρία, παρακολουθώντας ακατάπαυστα, με ένα αξιοθαύμαστο ζήλο και με μια καταπληκτική επιμέλεια, την «κάθε τελευταία λέξη» που ερχότανε από την Ευρώπη και την Αμερική. Βέβαια το μαρξισμό, τη μόνη ορθή επαναστατική θεωρία, η Ρωσία την πλήρωσε με μισό αιώνα οδύνες και ανήκουστες θυσίες, επαναστατικού ηρωισμού, χωρίς προηγούμενο, απίστευτης ενεργητικότητας, αυταπάρνησης στην έρευνα και στη μελέτη, με έμπρακτη πείρα διάψευσης ελπίδων, εξακρίβωσης, συνδυασμού με την πείρα της Ευρώπης.

[3] Τις τελευταίες δεκαετίες του 19ου αιώνα, η Μεγάλη Βρετανία άρχισε να μπάζει στην Κίνα το όπιο σε όλο και πιο τεράστιες ποσότητες. Το όπιο δηλητηρίαζε επικίνδυνα τον κινέζικο λαό και αποστράγγιζε το νόμισμα της Κίνας. Διαμαρτυρίες ξεσηκώνονταν σε όλη τη χώρα. Το 1840, κάτω από το πρόσχημα της προστασίας του εμπορίου, η Μεγάλη Βρετανία έστειλε δυνάμεις που εισέβαλαν στην Κίνα. Οι κινέζικες δυνάμεις διοικούμενες από τον Λιν Τσέχ – σιού τους αντιστάθηκαν, ενώ ο λαός της Καντώνας οργάνωσε αυθόρμητα τα «Σώματα Αντιαγγλικής Καταστολής», που κατάφεραν σκληρά πλήγματα στους εισβολείς. Εντούτοις, το 1842, η διαφθαρμένη κυβέρνηση των Τσινγκ έκλεισε με τους Άγγλους εισβολείς την «Συνθήκη του Νιανκίν» που οι όροι της υποχρέωναν την Κίνα να πληρώσει αποζημιώσεις και να παραχωρήσει το Χονγκ Κονγκ στη Μεγάλη Βρετανία και ακόμα να της παραχωρήσει για το εμπόριό της τα λιμάνια της Σανγκάης του Φουτσέου, Αμόο, του Νιγκ-Πο και της Καντώνας, και καθόρισαν από κοινού με αυτή τα τελωνειακά τιμολόγια για όλα τα εμπορεύματα που θα εισήγαγαν στην Κίνα.

[4] Χονγκ Σιέου-τσιουάν (1814-1864) γεννήθηκε στο Κουαντούνγκ, ηγέτης του αγροτικού επαναστατικού πολέμου στα μέσα του 19ου αιώνα. Το 1851, κατηύθυνε μια λαϊκή εξέγερση στο Κουανγκσί και ανακήρυξε το βασίλειο των Ταϊπίνγκ που, συγκέντρωσε πολλές επαρχίες, και αντιτάχθηκε στη δυναστεία των Τσινγκ στη διάρκεια δεκατεσσάρων χρόνων. Το 1864, αυτός ο επαναστατικός πόλεμος ηττήθηκε και ο Χονγκ Σιέου-τσιουάν εκτελέσθηκε με απάνθρωπο τρόπο. Βλ. «{Η χρεοκοπία της ιδεαλιστικής αντίληψης της ιστορίας).

[5] Κανγκ Γιέου-βέι (1858-1927), κατάγονταν από την περιφέρεια του Νανχάι, της επαρχίας του Κουαντούνγκ. Το 1895, ένα χρόνο μετά την ήττα που υπέστη η Κίνα από τον γιαπωνέζικο ιμπεριαλισμό, ο Κιάνγκ Γιέου-βέι τέθηκε στο Πεκίνο, επικεφαλής 1.300 υποψηφίων για τις αυτοκρατορικές εξετάσεις, για να παρουσιάσουν στον αυτοκράτορα Κουανγκσιού, μια «αναφορά από δέκα χιλιάδες λέξεις», που μ’ αυτή ζητούσαν τη «συνταγματική μεταρρύθμιση», με τη μετατροπή της απόλυτης μοναρχίας σε συνταγματική μοναρχία. Το 1899, ο αυτοκράτορας Κουνγσιού, κάλεσε τους Κουάνγκ Γιέου-βέι, Ταν Σε-τούνγκ, Λίανγκ Κι-τσάο και άλλους να πάρουν μέρος στη διεύθυνση των κρατικών υποθέσεων για να πραγματοποιήσουν μεταρρυθμίσεις. Αργότερα, με την επάνοδο στην εξουσία της αυτοκρατόρισσας χήρας Τσεουχσί που εκπροσωπούσε τους πιο συντηρητικούς το μεταρρυθμιστικό κίνημα ηττήθηκε. Το Κιάνγ Γιέου-βέι και ο Λιάνγκ Κι-τσάο έφυγαν στο εξωτερικό και οργάνωσαν για την υπεράσπιση της Αυτοκρατορίας ένα κόμμα, που κατάντησε μια αντιδραστική πολιτική φατρία από το γεγονός πως αντιτάχθηκε στην επαναστατική ομάδα της αστικής τάξης και της μικροαστικής τάξης, που εκπροσωπούνταν από τον Σουν Γιάτ-σεν. Ανάμεσα στα έργα που έγραψε ο Κάνγκ Γιέου-βέι είναι: «Παραμορφώσεις που επέφερε η σχολή Σιν στους κλασσικούς του Κομφουκιανού Κανόνα», «Ο Κομφούκιος αναμορφωτής, και το βιβλίο της Μεγάλης Ομόνοιας».

[6] Γιέν Φου (1853-1921), από το Φουτσέου, της επαρχίας του Φουκιέν, έκανε τις σπουδές του σε μια ναυτική σχολή της Αγγλίας. Μετά τον κινεζο-ιαπωνικό πόλεμο του 1894, υποστήριξε τη συνταγματική μοναρχία και τις μεταρρυθμίσεις για να εκσυγχρονισθεί η Κίνα. Μετέφρασε έργα όπως «Εξέλιξη και ηθική» του Τ.Χ. Χάξλεϋ, «Έρευνα για τη φύση και τις αιτίες του πλούτου των εθνών» του Άνταμ Σμιθ, «Επαγωγική και Απαγωγική λογική» του Τ.Σ. Μιλλ, «Το πνεύμα των νόμων», του Μοντεσκιέ, συμβάλλοντας στη διάσωση της ευρωπαικής σκέψης στην Κίνα.

[7] Σύστημα εξέτασης του σφρίγους από τις αυτοκρατορικές δυναστείες της Κίνας. Χρησιμοποιούνταν επίσης σαν ένα μέσο από την κυρίαρχη φεουδαρχική τάξη για την εκλογή του προσώπου που θα προορίζονταν να κυβερνήσει τη χώρα και ταυτόχρονα, μια μέθοδος για να δένει τους διανοούμενους. Καθιερώθηκε στον 7ο αιώνα το σύστημα αυτό και διατηρήθηκε ως τις αρχές του 20ου αιώνα.

[8] Πρόκειται για την επανάσταση του 1911 που ανέτρεψε την απόλυτη μοναρχία των τσινγκ. Στις 10 Οκτωβρίου του χρόνου αυτού ένα μέρος της Νέας Στρατιάς εξεγέρθηκε στο Βουτσάνγκ με την παρακίνηση των επαναστατικών εταιρειών της αστικής τάξης και της μικροαστικής τάξης της εποχής. Οι εξεγέρσεις ξέσπασαν σε συνέχεια στις άλλες επαρχίες και γρήγορα η δυναστεία των Τσινγκ γκρεμίστηκε. Την 1η Ιανουαρίου 1912, ανακηρύχτηκε η προσωρινή κυβέρνηση της Κινέζικης Δημοκρατίας στο Νανκίν και ο Σουν Γιάτ-σεν εκλέχτηκε προσωρινός Πρόεδρος της Δημοκρατίας. Χάρη στη συμμαχία της αστικής τάξης, της αγροτιάς, των εργατών και της μικροαστικής τάξης των πόλεων, η επανάσταση κατέληξε σε νίκη. Αλλά όπως η ηγετική ομάδα της επανάστασης ήταν από την ίδια τη φύση της επιρρεπής στους συμβιβασμούς, δεν πρόσφερε πραγματικά πλεονεκτήματα στους αγρότες και υποχωρούσε κάτω από την πίεση του ιμπεριαλισμού και των δυνάμεων, η εξουσία της έπεσε στα χέρια ενός μιλιταριστή φεουδάρχη του Πεϊγιανγκ ονομαζόμενου Γιυάν Σι-κάι, και η επανάσταση ηττήθηκε.

[9] Ήρωας του μυθιστορήματος «Τσουέι βου τσουάν...» (στην άκρη του νερού). Με τα χέρια μόνο, ο Βου Σονγκ σκότωσε μια τίγρη στο λόφο του Κινγιάνγκ. Το επεισόδιο αυτό είναι από τα πιο διαδεδομένα στο λαό, του ξακουστού αυτού έργου.

[10] Για τις σχέσεις ανάμεσα στη σοσιαλιστικοποίση της αγροτικής οικονομίας και στην εκβιομηχάνιση της χώρας, βλέπε το VII και VIII μέρος της εισήγησης «Για το πρόβλημα του αγροτικού συνεταιρισμού», που παρουσίασε ο Σύντροφος Μάο Τσε-τουνγκ στη Διάσκεψη των Γραμματέων των Επαρχιακών Επιτροπών, των Επιτροπών Δήμων και αυτόνομων περιοχών του Κομμουνιστικού Κόμματος Κίνας. Σ’ αυτή την εισήγηση, ο σύντροφος Μάο Τσε-τουνγκ στη βάση της πείρας της Σοβιετικής Ένωσης και της πραχτικής της χώρας μας, ανέπτυξε πλατιά τη θέση σύμφωνα με την οποία τα στάδια της σοσιαλιστικοποίησης της αγροτικής οικονομίας πρέπει να συμβαδίζουν με εκείνα της σοσιαλιστικής εκβιομηχάνισης.